Lý Hùng — cựu chủ tịch Huione Group, tập đoàn bị FinCEN cáo buộc xử lý hơn 4 tỷ USD tiền bất hợp pháp — bị dẫn độ từ Campuchia sang Trung Quốc sau nhiều tháng điều tra phối hợp.
Một trong những nhân vật trung tâm của mạng lưới tội phạm tài chính số lớn nhất Đông Nam Á vừa bị đưa ra trước công lý. Truyền thông nhà nước Trung Quốc phát sóng hình ảnh Lý Hùng, 41 tuổi, cựu Chủ tịch Huione Group, bị cạo đầu và còng tay, được cảnh sát Trung Quốc áp giải xuống từ một chuyến bay của China Southern Airlines.
Theo Bộ Công an Trung Quốc, Lý Hùng được xác định là thành viên nòng cốt của một tổ chức tội phạm liên quan đến các đường dây cờ bạc xuyên biên giới và gian lận, trong đó Huione vận hành các dịch vụ thương mại điện tử, thanh toán và tài sản mã hóa.
Vụ bắt giữ là kết quả của nhiều tháng hợp tác điều tra giữa Bắc Kinh và Phnom Penh. Bộ Nội vụ Campuchia xác nhận quốc tịch Campuchia của Lý Hùng đã bị thu hồi theo sắc lệnh hoàng gia trước khi ông bị trục xuất.
Đây không phải lần đầu tiên Campuchia có động thái như vậy: Trần Chí, nhà sáng lập tập đoàn Prince Group, tổ chức mà Bắc Kinh mô tả là tổ chức tội phạm mà Lý Hùng là thành viên cốt lõi, cũng đã bị dẫn độ từ Campuchia sang Trung Quốc đầu năm nay sau khi doanh nghiệp này chịu các lệnh trừng phạt của cả Mỹ lẫn Vương quốc Anh.
“Siêu thị cho tội phạm” và hạ tầng rửa tiền xuyên châu lục
Quy mô hoạt động bị cáo buộc của Huione Group vượt xa một tổ chức lừa đảo thông thường. FinCEN chỉ định Huione Group là “mối quan ngại hàng đầu về rửa tiền”, xác định tập đoàn này đã thực hiện hơn 4 tỷ USD giao dịch bất hợp pháp trong giai đoạn từ tháng 8 năm 2021 đến tháng 1 năm 2025, đồng thời cấm các tổ chức tài chính Mỹ duy trì tài khoản hoặc xử lý giao dịch liên quan đến tập đoàn này.
Đáng chú ý hơn, FinCEN xác định Huione Group phục vụ như một “nút then chốt” để rửa tiền từ các vụ tấn công mạng của chính phủ Triều Tiên, nguồn tài trợ bị cáo buộc cho chương trình tên lửa đạn đạo của Bình Nhưỡng, cũng như các tổ chức tội phạm xuyên quốc gia tại Đông Nam Á chuyên thực hiện lừa đảo đầu tư tài sản mã hóa kiểu “pig butchering”.
Theo giới chuyên gia phân tích blockchain, điều làm cho Huione đặc biệt nguy hiểm là kiến trúc dịch vụ của nó. Tập đoàn này không chỉ xử lý tiền bẩn mà còn cung cấp toàn bộ hạ tầng vận hành cho các mạng lưới gian lận: từ kết nối tiền của nạn nhân với các nhà môi giới, dịch vụ thanh toán cho đến các kênh rút tiền ra ngoài hệ thống tài chính chính thống, hoạt động như một tầng dịch vụ dùng chung cho nhiều nhóm tội phạm khác nhau ở quy mô công nghiệp.
Trong bối cảnh này, Campuchia đã thông qua luật nhắm vào các hoạt động lừa đảo trực tuyến với mức án có thể lên đến tù chung thân, đồng thời cam kết đóng cửa tất cả các trung tâm lừa đảo trực tuyến trước cuối tháng 4. Tuy nhiên, các nhà phân tích cảnh báo rằng việc triệt phá lãnh đạo của một mạng lưới hiếm khi xóa sổ hoàn toàn hoạt động của nó.
Các tác nhân tội phạm có xu hướng thích ứng nhanh, chuyển sang các dịch vụ song song hoặc kế nhiệm trong thời gian ngắn, một thực tế mà các cơ quan thực thi pháp luật quốc tế sẽ phải đối mặt khi làn sóng dẫn độ tại Đông Nam Á tiếp tục mở rộng.
