Hơn chục ngân hàng hàng đầu Mỹ, gồm JPMorgan và Citi, liên minh triển khai nền tảng tiền gửi mã hóa dạng token xử lý giao dịch 24/7.
Một liên minh gồm các tổ chức tài chính lớn nhất Mỹ vừa công bố kế hoạch xây dựng hạ tầng thanh toán liên ngân hàng dựa trên công nghệ blockchain, đánh dấu bước chuyển dịch có tính hệ thống trong cách thức vận hành của thị trường tài chính Mỹ. Sáng kiến này không đơn thuần là một thử nghiệm công nghệ, mà là nỗ lực tái kiến trúc lại cơ sở hạ tầng thanh toán vốn đã tồn tại hàng thập kỷ.
Dự án sẽ do The Clearing House (TCH) vận hành, tổ chức hiện quản lý các mạng thanh toán cốt lõi của Mỹ bao gồm ACH, CHIPS và RTP, các hệ thống xử lý hơn 2 nghìn tỷ USD giao dịch mỗi ngày. Sự tham gia của TCH mang lại cho dự án một lợi thế khác biệt: thay vì xây dựng hệ thống song song, mạng lưới mới sẽ được tích hợp trực tiếp vào hạ tầng thanh toán hiện hữu, kết nối các giao dịch trên blockchain với mạng RTP và CHIPS thông qua một lớp trung gian thống nhất.
Tiền gửi mã hóa dạng token: hơn cả một xu hướng công nghệ
Trọng tâm của dự án là khái niệm tiền gửi mã hóa dạng token; các khoản tiền gửi ngân hàng thông thường được phát hành lại dưới dạng token số trên blockchain. Không giống stablecoin hay tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương (CBDC), mô hình này giữ nguyên bản chất pháp lý của tiền gửi ngân hàng, đồng nghĩa với việc vẫn nằm trong khuôn khổ giám sát hiện hành.
Điều này cho phép các ngân hàng duy trì vai trò trung tâm trong hoạt động cho vay và quản lý thanh khoản, trong khi bổ sung năng lực lập trình và tự động hóa vào các quy trình tài chính.
Theo ông David Watson, Tổng giám đốc điều hành của TCH, hạ tầng mới hướng đến việc kết hợp các giải pháp dựa trên blockchain với nền tảng ngân hàng được quản lý — vốn đảm bảo độ tin cậy, khả năng chống chịu và mức độ bảo mật cao trong thanh toán. Đây cũng là lập luận cốt lõi mà các ngân hàng thành viên sử dụng để phân biệt dự án này với các hệ thống phi tập trung không có sự kiểm soát của bên trung gian.
Danh sách các tổ chức tham gia phản ánh quy mô của sáng kiến: Bank of America, Citi, JPMorgan Chase, Wells Fargo, HSBC, BNY, Santander, TD Bank, U.S. Bank, PNC Bank, Regions Bank, Citizens Financial Group và nhiều tổ chức khác.
Citi nhấn mạnh rằng sự phát triển của tiền gửi mã hóa và chứng khoán số đòi hỏi một hạ tầng liên ngân hàng thống nhất, có khả năng hỗ trợ thanh toán liên tục suốt ngày đêm. JPMorgan đánh giá rằng một hệ thống bù trừ được quản lý là nền tảng then chốt để mở rộng quy mô thanh toán trong môi trường blockchain.
Về ứng dụng thực tế, nền tảng hướng đến các trường hợp sử dụng có giá trị cao trong tài chính doanh nghiệp và tài chính số: quản lý thanh khoản theo thời gian thực, tự động hóa ngân quỹ, thanh toán xuyên biên giới, thanh toán tài sản mã hóa và hỗ trợ các hình thức thương mại số mới nổi. Mạng lưới dự kiến được mở rộng cho tất cả các tổ chức tài chính trên toàn Mỹ, bất kể quy mô, một tín hiệu cho thấy các nhà sáng lập muốn xây dựng một chuẩn hạ tầng ngành thay vì một giải pháp riêng lẻ.
Dự án này không diễn ra trong chân không. Vào tháng 3/2025, Monument Bank tại Vương quốc Anh đã triển khai giải pháp token hóa tiền gửi bán lẻ trên mạng blockchain công khai Midnight, trở thành ngân hàng được quản lý đầu tiên tại Anh thực hiện bước đi này. Sự hội tụ của các sáng kiến ở cả hai bờ Đại Tây Dương cho thấy token hóa đang chuyển từ giai đoạn thử nghiệm sang triển khai có tính hệ thống trong ngành ngân hàng toàn cầu.
