Bộ Tài chính Mỹ trừng phạt hai sàn giao dịch tài sản mã hóa Shelbit và Aban Tether, cáo buộc rửa hàng triệu USD cho IRGC; Mỹ đã thu giữ khoảng 1 tỷ USD tài sản mã hóa liên hệ với Iran.
Bộ Tài chính Mỹ vừa áp đặt lệnh trừng phạt đối với hai sàn giao dịch tài sản mã hóa mà cơ quan này cáo buộc đã rửa hàng triệu USD cho Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), trong đó một đơn vị vận hành mạng lưới từ Georgia và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), còn nền tảng thứ hai đặt tại Iran.
Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài Mỹ (OFAC) công bố biện pháp này vào ngày 7/8 trong khuôn khổ chiến dịch “Economic Fury”. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nhận định việc chính quyền Iran phụ thuộc vào tài sản mã hóa và các mạng lưới ngân hàng ngầm là bằng chứng cho thấy chiến dịch này đang phát huy hiệu quả, trong khi một biện pháp riêng biệt được triển khai đồng thời cũng nhằm vào mạng lưới ngân hàng ngầm truyền thống của Iran.
Mạng lưới Shebit và các giao dịch liên quan tới lực lượng vũ trang Iran
Nhân vật trung tâm trong vụ việc là Siavash Kayvanpour, người sinh tại Iran, mang quốc tịch Dominica và Afghanistan, điều hành một mạng lưới hoạt động tại nhiều quốc gia từ UAE và Georgia. Thông qua công ty SHPS Shelbit tại Georgia, Kayvanpour vận hành sàn Shelbit Exchange.
Theo Bộ Tài chính Mỹ, các ví có liên hệ với lực lượng vũ trang Iran đã chuyển hơn 1 triệu USD tài sản mã hóa tới Shelbit, trong khi Shelbit chuyển hơn 2 triệu USD trở lại các ví tại Iran, đồng thời chuyển thêm 2 triệu USD tới Nobitex, sàn giao dịch Iran từng bị trừng phạt trước đó do liên quan đến tài trợ khủng bố. Cơ quan này cũng cáo buộc Shelbit đã rửa hàng chục triệu USD từ một mạng lưới cờ bạc trực tuyến bằng tiếng Ba Tư.
Cơ quan Quản lý Tài sản Ảo Dubai (VARA) từng thực hiện biện pháp cưỡng chế đối với Shelbit General Trading vào tháng 1/2025 và một lần nữa vào tháng 7/2026, nhưng theo Bộ Tài chính Mỹ, sàn giao dịch này vẫn tiếp tục hoạt động.
Kayvanpour còn điều hành Shelbit Technologies có trụ sở tại Ba Lan, cùng Crypto Home và NFT Home DMCC có trụ sở tại UAE, và tất cả các thực thể này đều bị đưa vào diện trừng phạt cùng với Shelbit. Sàn giao dịch thứ hai, Aban Tether, bị cáo buộc đã xử lý các giao dịch trị giá hàng triệu USD với những nền tảng Iran từng bị Mỹ trừng phạt, bao gồm Nobitex, Wallex, Bitpin và Ramzinex.
Cả Shelbit và Aban Tether đều bị chỉ định trừng phạt theo các thẩm quyền nhằm vào lĩnh vực tài chính của Iran và hoạt động hỗ trợ khủng bố của nước này, qua đó đưa các thực thể này vào Danh sách Công dân bị Chỉ định Đặc biệt và Người bị Phong tỏa – danh sách loại các cá nhân, tổ chức khỏi hệ thống tài chính Mỹ.
Mọi tài sản thuộc phạm vi tài phán của Mỹ đều bị phong tỏa, trong khi các doanh nghiệp nước ngoài tiếp tục giao dịch với các đối tượng này có nguy cơ đối mặt với các biện pháp trừng phạt thứ cấp.
Chương trình Phần thưởng cho Công lý của Bộ Ngoại giao Mỹ đang treo thưởng lên tới 15 triệu USD cho thông tin có thể giúp làm gián đoạn các cơ chế tài chính của IRGC. Đây là một phần trong chiến dịch kéo dài nhằm vào việc Iran ngày càng phụ thuộc vào tài sản mã hóa: chỉ riêng trong tháng 5, Mỹ đã phong tỏa 131 triệu USD tài sản mã hóa có liên hệ với Iran, và theo ông Bessent, tổng cộng khoảng 1 tỷ USD tài sản mã hóa của Iran đã bị thu giữ kể từ khi chiến dịch bắt đầu.
