SEC phê duyệt cho Cboe niêm yết sáu quỹ đòn bẩy 3 lần của Volatility Shares, gồm Bitcoin và Ethereum, nhưng nhà đầu tư cần lưu ý mục tiêu chỉ áp dụng theo từng ngày.
Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) ngày 2/10 đã phê duyệt thay đổi quy định cho phép Sở giao dịch BZX của Cboe niêm yết sáu quỹ hoán đổi danh mục (ETF) do Volatility Shares phát hành. Các quỹ được thiết kế để tạo mức biến động giá hằng ngày gấp ba lần Bitcoin, Ethereum, vàng, bạc, dầu thô và khí tự nhiên. Cổ phiếu quỹ sẽ được giao dịch như cổ phiếu thông thường.
ETF đòn bẩy sử dụng nợ vay và các công cụ tài chính khác để khuếch đại cả lợi nhuận lẫn thua lỗ. Các quỹ này chủ yếu tạo mức độ tiếp xúc thông qua hợp đồng tương lai, tức các hợp đồng thỏa thuận mua hoặc bán tài sản ở mức giá xác định vào một thời điểm trong tương lai. Nếu hợp đồng tương lai Bitcoin tăng 2% trong ngày, quỹ hướng tới mức tăng 6%; nếu giảm 2%, quỹ hướng tới mức giảm 6%.
Rủi ro nằm ở chữ “hằng ngày”
Điểm then chốt là các quỹ thiết lập lại mức đòn bẩy sau mỗi phiên, nên cam kết gấp ba lần chỉ áp dụng cho từng ngày riêng lẻ. Trong khoảng thời gian dài hơn, kết quả có thể chênh lệch đáng kể so với mức gấp ba biến động của tài sản cơ sở. Giả sử hợp đồng tương lai Bitcoin giảm 10% vào thứ Hai rồi tăng 10% vào thứ Ba, tài sản cơ sở kết thúc hai ngày với mức giảm 1%. Trong khi đó, quỹ đòn bẩy 3 lần giảm 30%, sau đó tăng 30% trên nền thấp hơn và cuối cùng giảm 9%: từ 100 USD còn 70 USD, rồi chỉ tăng thêm 21 USD lên 91 USD. SEC và Cơ quan Quản lý Ngành Tài chính Mỹ (FINRA) từng cảnh báo nhà đầu tư về chính hiện tượng này.
Cboe phải xin SEC phê duyệt riêng cho từng quỹ vì quy tắc niêm yết rút gọn của sở này với quỹ hàng hóa không áp dụng cho sản phẩm tìm kiếm mức sinh lời theo bội số của tài sản cơ sở. Ngoài mục tiêu đòn bẩy, các quỹ vẫn phải đáp ứng toàn bộ yêu cầu niêm yết khác. SEC dựa vào các cơ chế bảo vệ nhà đầu tư hiện hành: theo Quy định về Nghĩa vụ vì Lợi ích Tốt nhất của Khách hàng, công ty môi giới phải hành động vì lợi ích tốt nhất của khách hàng bán lẻ, còn FINRA áp dụng quy định chặt hơn về bán sản phẩm và giao dịch ký quỹ đối với sản phẩm đòn bẩy.
Bước ngoặt sau giai đoạn siết chặt
Volatility Shares ra mắt ETF tài sản mã hóa đòn bẩy đầu tiên tại Mỹ năm 2023, theo dõi hợp đồng tương lai Bitcoin. ETF Bitcoin giao ngay được đưa ra thị trường tháng 1/2024 sau một thập kỷ bị từ chối. Tháng 10/2025, Defiance nộp hồ sơ cho 49 quỹ có mức tiếp xúc mua và bán khống gấp 3 lần, còn Volatility Shares nộp hồ sơ cho sản phẩm đòn bẩy 5 lần.
SEC sau đó có động thái hạn chế. Tháng 12/2025, cơ quan này tạm dừng xem xét sản phẩm có đòn bẩy trên 2 lần và gửi thư cảnh báo tới chín tổ chức phát hành, trong đó có ProShares. Đến tháng 3/2026, SEC yêu cầu tránh triển khai sản phẩm đòn bẩy 5 lần. Dù vậy, tháng 4/2026 Volatility Shares vẫn ra mắt các quỹ đòn bẩy 2 lần dựa trên Cardano, Stellar và Chainlink, bổ sung vào danh mục Bitcoin, Ethereum, Solana và XRP.
Đây không phải sản phẩm đòn bẩy 3 lần đầu tiên trên thị trường. Một số sản phẩm của tổ chức phát hành khác gắn với bạc, dầu thô và khí tự nhiên đã rút lui, còn một sản phẩm vàng đòn bẩy 3 lần vẫn giao dịch. Quyết định chưa ấn định ngày ra mắt: theo hồ sơ của Cboe, cổ phiếu quỹ chưa thể giao dịch cho đến khi tuyên bố đăng ký của từng quỹ có hiệu lực.
