Solana Foundation bỏ nhãn mainnet beta, giới thiệu Solana 1.0 làm phiên bản giao thức chung cho Agave và Firedancer, không thay đổi tài sản người dùng.
Solana đã chính thức kết thúc giai đoạn beta, hơn sáu năm sau khi ra mắt một blockchain vốn đã xử lý tài sản thật trong suốt thời gian qua. Đầu tuần này, Solana Foundation bỏ nhãn “mainnet beta” và giới thiệu Solana 1.0, một số hiệu phiên bản chung cho các quy tắc nền tảng của mạng lưới. Thay đổi này chủ yếu liên quan đến cách nhà phát triển và đơn vị vận hành trình xác thực phối hợp cập nhật phần mềm, không phải một bước tăng tốc độ giao dịch hay cải tiến tính năng mới.
Solana ra mắt mainnet beta ngày 16/3/2020 và giữ tên gọi mang tính thử nghiệm này dù người dùng đã giao dịch token, xây dựng ứng dụng và chuyển tài sản trên chuỗi suốt nhiều năm. Theo Foundation, SOL, tài khoản, tài sản, ứng dụng và lịch sử giao dịch của người dùng vẫn giữ nguyên. Người dùng không cần hoán đổi token, chuyển ví hay cài đặt thêm bất cứ thứ gì.
Ý nghĩa thực chất của Solana 1.0 nằm ở việc chuẩn hóa phiên bản giao thức. Mạng lưới hiện có hai phần mềm trình xác thực chính: Agave do Anza phát triển và Firedancer do Jump Crypto xây dựng độc lập. Mỗi phần mềm có mã nguồn, lịch phát hành và số hiệu phiên bản riêng, khiến việc xác định các bản phát hành có hỗ trợ cùng tính năng mạng lưới hay không trở nên khó khăn. Solana 1.0 tạo ra một điểm tham chiếu chung, cho phép một bản Agave và một bản Firedancer cùng hỗ trợ một phiên bản giao thức mà không cần dùng chung số hiệu phần mềm.
Foundation lưu ý việc công bố một phiên bản giao thức không đồng nghĩa với việc kích hoạt cùng lúc mọi cải tiến liên quan. Đơn vị vận hành vẫn phải kiểm tra phần mềm của mình có hỗ trợ bản nâng cấp hay không và làm theo hướng dẫn kích hoạt tương ứng. Thay đổi được thực hiện với sự phối hợp của Anza và nhóm Firedancer. Thay đổi này không kèm theo cơ chế bỏ phiếu mới hay thay đổi chủ thể quản trị.
Alpenglow và Firedancer mở đường cho phiên bản 1.0
Foundation ghi nhận hai cột mốc kỹ thuật trước thông báo này. Bản nâng cấp Alpenglow đi vào hoạt động ngày 21/10, thay thế cơ chế đồng thuận mà các trình xác thực sử dụng từ khi ra mắt. Alpenglow hướng tới thời gian hoàn tất giao dịch (finality), tức thời điểm giao dịch được coi là đã thanh toán xong, khoảng 150 mili giây, so với khoảng 12,8 giây trước đây. Cải tiến này đến từ bản nâng cấp tháng 10, không phải từ việc đổi tên thành phiên bản 1.0.
Firedancer đã lên mainnet trong năm 2025, mang đến lựa chọn thay thế Agave được phát triển độc lập. Sự đa dạng phần mềm giúp lỗi ở một bản triển khai không nhất thiết ảnh hưởng đến mọi trình xác thực. Tuy vậy, mức độ bảo vệ thực tế còn phụ thuộc vào tỷ lệ áp dụng của từng phần mềm, và đa dạng phần mềm không thể bảo đảm mạng lưới luôn hoạt động.
Solana có lý do để thận trọng với các cam kết về độ tin cậy. Mạng lưới từng ngừng hoạt động gần năm giờ vào tháng 2/2024, sau một sự cố kéo dài gần 19 giờ một năm trước đó. Theo Foundation, tài liệu kỹ thuật và các trình khám phá khối sẽ dần chuyển sang tên mainnet mới. Lộ trình nâng cấp vẫn được duy trì, với Agave 4.4 dự kiến phát hành trong tháng 11 và Agave 4.5 vào tháng 12, mỗi bản có yêu cầu phát hành và kích hoạt riêng.




































































