Ngày 21/10, Solana kích hoạt Alpenglow, thay thế cơ chế đồng thuận TowerBFT, rút ngắn thời gian hoàn tất giao dịch từ 12,8 giây xuống mục tiêu 150 mili giây.
Solana đã chính thức ấn định ngày 21/10 để triển khai Alpenglow, bản nâng cấp thay thế toàn diện cơ chế đồng thuận của các nút xác thực. Theo Solana Foundation, quá trình chuyển đổi gắn với kỷ nguyên 1064, dự kiến bắt đầu vào khoảng 15 giờ UTC ngày thứ Tư.
Alpenglow sẽ thay thế TowerBFT, với mục tiêu rút ngắn thời gian đạt trạng thái hoàn tất giao dịch – thời điểm giao dịch trở nên không thể đảo ngược – từ khoảng 12,8 giây xuống còn khoảng 150 mili giây. Hiện nay, giao dịch trên Solana được xác nhận khá nhanh, nhưng chưa được bảo đảm hoàn tất. Trước khi khoảng thời gian chờ gần 13 giây của TowerBFT kết thúc, về lý thuyết, khối chứa giao dịch vẫn có thể bị loại bỏ. Vì vậy, các bên xử lý giao dịch có giá trị thực thường phải chờ hết thời gian này.
Với Alpenglow, trạng thái không thể đảo ngược sẽ được xác lập gần như đồng thời với xác nhận ban đầu. Đây là yêu cầu thực tế đối với điểm bán hàng chấp nhận SOL, ứng dụng tài chính phi tập trung (DeFi) hay bộ phận giao dịch cần quyết toán vị thế.
Votor chuyển hoạt động bỏ phiếu ra ngoài chuỗi
Theo TowerBFT, các nút xác thực gửi phiếu bầu dưới dạng giao dịch trên chuỗi. Một khối chỉ được coi là hoàn tất khi tích lũy đủ phiếu bầu tương ứng 32 khe thời gian. Votor, giao thức bỏ phiếu triển khai cùng Alpenglow, chuyển hoạt động này ra ngoài chuỗi. Các nút xác thực trao đổi thông điệp trực tiếp, tổng hợp phiếu bầu thành chứng nhận và có thể hoàn tất một khối chỉ sau một hoặc tối đa hai vòng bỏ phiếu.
Nếu khối nhận được sự ủng hộ từ các nút đại diện ít nhất 80% tổng lượng tài sản đặt cọc ngay vòng đầu, khối được hoàn tất lập tức. Nếu tỷ lệ ủng hộ nằm trong khoảng 60–80%, vòng thứ hai với ngưỡng 60% sẽ quyết định khối được hoàn tất hay bị bỏ qua. Theo Solana Foundation, thiết kế này chịu được tình huống 20% lượng stake thuộc về nút độc hại, cộng thêm 20% thuộc về nút ngoại tuyến.
Người dùng không cần thực hiện thao tác nào. Ví và ứng dụng vẫn hoạt động bình thường, còn Máy ảo Solana (SVM), định dạng giao dịch, các chương trình và cơ chế phí được giữ nguyên. Với nhà phát triển, hai mức cam kết “đã xác nhận” và “đã hoàn tất” sẽ trở thành tương đương.
Thay đổi đáng chú ý với các nút xác thực là khoản phí mới mang tên Vé tham gia xác thực. Mỗi tài khoản bỏ phiếu phải duy trì thêm 0,8 SOL ngoài số dư tối thiểu miễn phí lưu trữ. Khoản phí 0,8 SOL mỗi kỷ nguyên này sẽ bị đốt khỏi nguồn cung lưu hành. Nó thay thế khoản phí giao dịch bỏ phiếu khoảng 1 SOL mỗi kỷ nguyên theo cơ chế cũ. Nút xác thực không đủ khả năng chi trả sẽ không được bỏ phiếu và sản xuất khối trong kỷ nguyên tiếp theo.
Để bảo đảm ổn định, cơ chế kích hoạt tính năng sẽ được bật khi kỷ nguyên 1064 bắt đầu. Tuy nhiên, TowerBFT vẫn vận hành thêm 5.000 khe thời gian, tương đương khoảng 18 phút, trước khi Alpenglow tiếp quản tại khe số 459.653.000.
Alpenglow được các nút xác thực thông qua vào tháng 9/2025, khi đề xuất SIMD-0326 nhận 98,27% phiếu ủng hộ. Hồi tháng 5, ông Max Resnick, Kinh tế trưởng của Anza, cho biết mục tiêu kích hoạt trên mạng chính là cuối quý III hoặc đầu quý IV. Như vậy, lộ trình hiện vẫn đúng kế hoạch. Đợt nâng cấp ngày 21/10 chỉ triển khai Votor. Rotor, giao thức thay thế hệ thống phân phối dữ liệu khối Turbine, sẽ được triển khai sau và hiện chưa có thời.
