Chỉ 16 trong 494 công ty stablecoin tại Mỹ Latinh chuyên về thanh khoản bán buôn, ngân quỹ và tín dụng, khiến khả năng quy đổi nội tệ có nguy cơ gián đoạn, theo Verda Ventures.
Hệ sinh thái thanh toán bằng stablecoin tại Mỹ Latinh có thể đang phụ thuộc vào một nhóm nhỏ nhà cung cấp thanh khoản nền tảng. Theo Amit Chu, đối tác tại Verda Ventures, nếu một nhà cung cấp chủ chốt mất quyền tiếp cận hệ thống ngân hàng, khả năng quy đổi stablecoin sang nội tệ của khách hàng có thể bị gián đoạn.
Báo cáo do hai công ty đầu tư mạo hiểm tài sản mã hóa Varys Capital và Verda Ventures công bố, dựa trên cơ sở dữ liệu Stablescape, đã phân tích 494 công ty trong khu vực nhưng chỉ xác định được 16 đơn vị có hoạt động cốt lõi là cung cấp thanh khoản bán buôn giữa stablecoin và tiền pháp định, dịch vụ ngân quỹ doanh nghiệp và tín dụng.
Điểm mong manh nằm ở lớp mỏng nhất
Các nhà nghiên cứu cảnh báo rằng điểm mong manh của hệ thống tập trung ở lớp mỏng nhất này, trong bối cảnh stablecoin ngày càng giữ vai trò lớn. Theo Chainalysis, tính đến tháng 6/2026, stablecoin chiếm 32,1% tổng giá trị giao dịch tài sản mã hóa xuyên biên giới tại khu vực, 22,1% hoạt động giao dịch ngang hàng (P2P) trong nước và 17,6% số dư trong ví cá nhân.
Chu cho biết rất nhiều đơn vị bán thanh khoản nhưng ít đơn vị chuyên biệt, và dữ liệu công khai không cho phép xác định bao nhiêu trong số đó tự giữ rủi ro tỷ giá, bao nhiêu chuyển rủi ro này sang cùng một nhóm nhỏ bàn giao dịch và sàn giao dịch. Quan điểm của Verda là trường hợp thứ hai phổ biến hơn.
Khi sự cố xảy ra, vấn đề sẽ lộ rõ ở khâu thoát ra tiền pháp định: chênh lệch giá mua – bán nới rộng, quá trình rút tiền về tài khoản ngân hàng nội địa chậm lại hoặc tạm dừng, còn các khoản tiền đang xử lý tại bàn giao dịch gặp sự cố có thể bị mắc kẹt. Người dùng vẫn nắm stablecoin nhưng đối mặt chi phí cao hơn hoặc độ trễ lớn hơn.
Giới hạn của dữ liệu và giải pháp giảm tập trung
Báo cáo thừa nhận chưa xác định được mức độ tập trung thực tế, do Stablescape không theo dõi khối lượng giao dịch và không cung cấp số liệu thị phần. Các sàn giao dịch và công ty thanh toán thuộc nhóm khác cũng cung cấp thanh khoản, dù Verda nhận định một số đơn vị trong đó cuối cùng vẫn phụ thuộc vào cùng nhóm bàn giao dịch nền tảng.
Theo Chu, cơ chế cấp phép là công cụ quan trọng nhất để giảm tập trung, vì quy định rõ ràng hơn sẽ giúp ngân hàng dễ dàng phục vụ các nhà cung cấp thanh khoản. Stablecoin định danh bằng nội tệ có thể cho phép nhiều nhà tạo lập thị trường hơn quyết toán trực tiếp trên chuỗi, trong khi các công ty giao dịch toàn cầu cũng bắt đầu báo giá các cặp tiền tệ Mỹ Latinh.
Tuy nhiên, ông cảnh báo không nên mặc nhiên coi số lượng nhà cung cấp ít là dấu hiệu bất ổn, bởi thị trường ngoại hối trưởng thành cũng có số nhà giao dịch chuyên nghiệp ít hơn nhiều so với doanh nghiệp trực tiếp phục vụ khách hàng. Yếu tố then chốt là mức dự phòng và năng lực vốn: mỗi đồng tiền chủ chốt cần một số bàn giao dịch độc lập, vốn tốt, có quan hệ ngân hàng tách biệt, và mỗi ví cần khả năng định tuyến qua nhiều nhà cung cấp.
Nhìn chung, báo cáo vẫn đánh giá Mỹ Latinh là thị trường giàu cơ hội tăng trưởng, nhất là với doanh nghiệp giải quyết bài toán thanh toán xuyên biên giới, khi hệ thống ngân hàng phân mảnh và chi phí chuyển tiền cao tạo ra nhu cầu lớn.
