CBDC có thể cách mạng hóa hệ thống tài chính bằng cách tăng tính hiệu quả, minh bạch và hòa nhập tài chính, đồng thời giảm nhu cầu sử dụng tiền mặt.
Tiền tệ kỹ thuật số của Ngân hàng Trung ương (CBDC) có thể hiểu đơn giản là phiên bản kỹ thuật số của tiền tệ pháp định được hỗ trợ và phát hành bởi các Ngân hàng Trung ương. Trong bài viết này, chúng ta sẽ khám phá các cách mà CBDC có thể tác động đến hệ thống tài chính toàn cầu.
1. Số hóa quy trình thanh toán
Nhờ khả năng loại bỏ các trung gian không cần thiết, CBDC có thể thực hiện thanh toán nhanh và hiệu quả hơn, từ đó, giúp giảm chi phí. Ngoài ra, CBDC không phải chịu những hạn chế của hệ thống tài chính truyền thống, điều này khiến giao dịch thương mại xuyên biên giới trở nên dễ dàng và tốn ít chi phí. Chính vì vậy, CBDC có thể đem đến tác động tương đối lên nền thương mại toàn cầu.
Với việc được hỗ trợ và kiểm soát bảo mật nghiêm ngặt bởi Ngân hàng Trung ương, CBDC có thể hỗ trợ giảm thiểu rủi ro liên quan đến hệ thống thanh toán, chẳng hạn như gian lận và tấn công mạng.
2. Giảm nhu cầu sử dụng tiền mặt
Việc sử dụng tiền mặt có thể giảm xuống khi người dùng chuyển sang thanh toán kỹ thuật số với CBDC. Điều này giúp các Ngân hàng Trung ương dễ dàng theo dõi dòng tiền lưu thông, ngăn chặn gian lận và các hoạt động tội phạm.
Nhu cầu hơn đối với các cây ATM để giải ngân tiền mặt cũng sẽ giảm xuống khi người dùng sử dụng thanh toán kỹ thuật số. Ngoài ra nhờ tính năng thanh toán ngang hàng, CBDC có thể loại bỏ yêu cầu giao dịch tiền mặt trực tiếp. Nếu các giao dịch càng ngày không còn yêu cầu tiền mặt, CBDC sẽ giúp người dùng cho và nhận tiền đơn giản hơn.
3. Tăng cường sự ổn định tài chính
Bằng cách cho phép Ngân hàng Trung ương kiểm soát trực tiếp nguồn cung tiền và lãi suất, CBDC sẽ hỗ trợ tăng cường sự ổn định tài chính. Đặc biệt khi thời kỳ tài chính khó khăn, người dùng có thể rút tiền hàng loạt, dẫn đến hiện tượng “bank run”, vì vậy CBDC sẽ là một lựa chọn khác giúp người dùng rút tiền, giảm áp lực lên hệ thống ngân hàng.
Vì được hỗ trợ bởi Ngân hàng Trung ương, CBDC có thể làm tăng tính an toàn của mạng thanh toán và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định. Điều này sẽ làm giảm khả năng xảy ra các cuộc tấn công mạng và hỗ trợ ngăn chặn các lỗi trên hệ thống thanh toán.
4. Sự ra đời của các công cụ chính sách tiền tệ mới
a) Quản lý lãi suất
Các Ngân hàng Trung ương có thể sử dụng CBDC để điều chỉnh lãi suất âm, có nghĩa là các Ngân hàng Thương mại phải trả lãi cho Ngân hàng Trung ương để gửi dự trữ, thay vì nhận lãi suất dự trữ. Các Ngân hàng Thương mại sau đó có thể tính phí khách hàng, bao gồm cả những đối tượng gửi tiền cho chi phí này.
Tuy nhiên, người dùng có thể tránh phải trả lãi suất âm bằng cách nắm giữ tiền mặt bên ngoài hệ thống ngân hàng. Với tiền mặt, rất khó để áp lãi suất âm, tuy nhiên với CBDC, các Ngân hàng Trung ương có thể tính lãi suất âm đối với tiền gửi, khuyến khích mọi người chi tiêu thay vì tiết kiệm.
b) Ví kỹ thuật số kết hợp tính năng giới hạn chi tiêu
CBDC có thể cho phép các Ngân hàng Trung ương triển khai ví kỹ thuật số với giới hạn chi tiêu. Những chiếc ví này có thể được sử dụng để cung cấp hỗ trợ có mục tiêu cho các lĩnh vực cụ thể của nền kinh tế trong thời kỳ suy thoái, chẳng hạn như đại dịch.
Ví dụ, Ngân hàng Trung ương có thể cung cấp ví kỹ thuật số với giới hạn chi tiêu cho các hộ gia đình bị ảnh hưởng bởi suy thoái kinh tế, kích thích chi tiêu và thúc đẩy nền kinh tế.
c) Cung cấp dữ liệu thời gian thực
CBDC có thể cung cấp dữ liệu thời gian thực về các mô hình chi tiêu, cho phép các Ngân hàng Trung ương đưa ra quyết định sáng suốt hơn về các chính sách tiền tệ. Điều này giúp họ phản ứng nhanh hơn với các thay đổi trong nền kinh tế, giảm nguy cơ suy thoái.
d) Triển khai chính sách tự động
CBDC có thể giúp các Ngân hàng Trung ương tự chủ thực hiện chính sách tiền tệ. Ví dụ, một Ngân hàng Trung ương có thể thiết lập tỷ lệ lạm phát mong muốn và sau đó tự động điều chỉnh nguồn cung tiền để đạt được mục tiêu đó, giúp làm giảm nhu cầu thực hiện các chính sách tiền tệ thủ công.
5. Tác động lên hệ thống tiền tệ quốc tế
Việc áp dụng các loại tiền kỹ thuật số của Ngân hàng Trung ương có thể dẫn đến những thay đổi đối với hệ thống tiền tệ quốc tế. CBDC có thể góp phần làm suy yếu sự thống trị của đồng USD trong thương mại và tài chính toàn cầu.
The Sand Dollar, đối tác kỹ thuật số của đồng đô-la Bahamian (Sand USD), được phát hành bởi Ngân hàng Trung ương và bảo lãnh bởi Chính Phủ là một ví dụ điển hình. Do thiếu khả năng tiếp cận các dịch vụ ngân hàng thông thường ở Bahamas, đồng Sand USD đang khuyến khích sự hòa nhập tài chính ở quốc gia này. Ngoài ra Sand USD còn giúp tăng hiệu quả của các khoản thanh toán và giảm chi phí cung cấp dịch vụ.
PCB Tổng hợp
